Türkiye genelinde hanehalklarının tüketim amaçlı harcamalarında en yüksek payı yüzde 29,3 ile konut ve kira harcamaları aldı. Bu kalem, bir önceki yıla göre 3,3 puanlık artış göstererek hane bütçelerinde daha da belirgin hale geldi. Ulaştırma harcamaları yüzde 20,5 ile ikinci, gıda ve alkolsüz içecek harcamaları ise yüzde 17,3 ile üçüncü sırada yer aldı. En düşük pay alan harcama türleri ise yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1,8 ile eğitim hizmetleri ve yüzde 2,2 ile sağlık harcamaları oldu.
GELİR DÜZEYİNE GÖRE HARCAMA FARKLARI
Gelire göre sıralı yüzde 20’lik gruplar incelendiğinde yüksek gelir grubundaki hanehalkları ulaştırma harcamalarına yüzde 25, konut ve kira harcamalarına yüzde 25,7, gıda harcamalarına ise yüzde 12,4 pay ayırdı. Düşük gelir grubundaki hanehalkları ise konut ve kira harcamalarına yüzde 38,7, gıda ve alkolsüz içecek harcamalarına yüzde 29,2 pay ayırırken ulaştırma harcamalarına sadece yüzde 8,6 pay ayırabildi. Bu veriler, gelir düzeyi yükseldikçe ulaştırma harcamalarının payının arttığını, düşük gelir gruplarında ise temel ihtiyaçlar olan konut ve gıdanın baskın olduğunu gösteriyor.
GELİR KAYNAĞI VE HANE BÜYÜKLÜĞÜNE GÖRE DAĞILIM
Temel gelir kaynağı maaş, ücret ve yevmiye olan hanehalkları konut ve kiraya yüzde 26,4, gıdaya yüzde 16, ulaştırmaya yüzde 21,9 pay ayırırken, müteşebbis geliri olan hanehalklarında ulaştırma payı yüzde 25,9’a yükseldi. Tek kişilik hanehalkları konut ve kiraya yüzde 41 gibi yüksek bir oran ayırırken, 6 ve daha fazla kişilik hanehalklarında gıda harcamalarının payı yüzde 23,7 oldu.Hane büyüklüğü arttıkça gıda ve konut harcamalarının payının değiştiği, büyük ailelerde temel ihtiyaçların daha fazla ağırlık kazandığı görüldü.
GIDA İSRAFI ÖN PLANDA
Hanehalkları tarafından en fazla israf edilen gıda grupları arasında yüzde 39,7 payla taze meyve ve sebze ilk sırada yer aldı. Bunu yüzde 32,5 ile ekmek ve yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri izledi. Bu veriler, tüketim alışkanlıkları konusunda dikkat çeken bir tablo ortaya koyuyor.