TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Denizli Şubesi, 12 Kasım'da Türkiye genelinde gerçekleştirilen “Talebimiz Geleceğimiz” kampanyası kapsamında mühendislerin çalışma koşulları, ücretleri, mesleki hakları ve yapı güvenliğiyle ilgili açıklama yaptı. Türkiye'nin 81 ilinde eş zamanlı düzenlenen açıklamada, mühendislerin yaşadığı sorunların yalnızca meslek mensuplarını değil, toplumun tamamını ilgilendirdiği vurgulandı. İnşaat Mühendisleri Odası ilk açıklamayı Gazeteciler Cemiyeti’de yaptı. Cemiyetteki açıklamadan sonra Çınar Meydan’ında toplanan inşaat mühendisleri burada taleplerini dile getirdiler. Denizli'deki programa İMO Genel Başkanı Selçuk Uluata katıldı.
İnşaat mühendislerinin uzun yıllardır ekonomik ve mesleki sorunlarla karşı karşıya kaldığı belirtilen açıklamada, mühendislik hizmetlerinin kamusal sorumluluk olmaktan uzaklaştırıldığı ifade edildi. Bilimsel bilgi, mesleki deneyim ve liyakatin geri plana itildiğine dikkat çekilerek şu ifadelere yer verildi: “Yıllardır izlenen politikalar, mühendislik hizmetlerini kamusal bir sorumluluk olmaktan uzaklaştırarak yalnızca bir maliyet kalemine indirgemiştir. Bilimsel bilgi, mesleki deneyim ve liyakat geri plana itilmiş; mühendislik emeği değersizleştirilmiş, mesleki yetkinlik ve bağımsızlık zayıflatılmıştır.”
Mühendislik hizmetlerinin yalnızca imza ve evrak işlemlerinden ibaret olmadığı belirtilen açıklamada, “Mühendislik bir formalite değildir! Mühendislik, insan yaşamının güvencesidir!” denildi.
DÜŞÜK ÜCRET, UZUN MESAİ VE GÜVENCESİZ ÇALIŞMA
Açıklamada, kamu ve özel sektörde çalışan inşaat mühendislerinin karşılaştığı ekonomik sorunlara da geniş yer verildi. Kamuda görev yapan mühendislerin üstlendikleri teknik, hukuki ve mali sorumluluklara rağmen ücret ve özlük hakları bakımından yeterli karşılığı alamadığı savunuldu. Özel sektörde ise düşük ücret, uzun çalışma saatleri, karşılığı ödenmeyen fazla mesailer ve güvencesiz istihdamın öne çıkan sorunlar arasında bulunduğu belirtildi.
Bazı mühendislerin sigorta primlerinin gerçek ücretleri üzerinden yatırılmadığına dikkat çekilen açıklamada, bu uygulamanın çalışanların sosyal güvenlik haklarında kayıplara yol açtığı ifade edildi. Genç mühendislerin işsizlikle mücadele ettiği, emekli mühendislerin ise yetersiz aylıklar nedeniyle ekonomik güçlük yaşadığı kaydedildi.
“DEPREM DOĞA OLAYIDIR, YIKIM KADER DEĞİLDİR”
Türkiye'nin deprem ülkesi olduğu hatırlatılan açıklamada, yapı güvenliğinin bilimsel planlama, nitelikli mühendislik hizmetleri ve etkin denetimle sağlanabileceği belirtildi. Depremlerin yıkıcı sonuçlarının azaltılmasında mühendislik hizmetlerinin ve bağımsız yapı denetiminin önemine dikkat çekildi.
İnşaat Mühendisleri Odası Denizli Şubesi, konuya ilişkin açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Deprem doğa olayıdır, ancak yıkım kader değildir! Bilimsel planlamayla, nitelikli mühendislik hizmetleriyle, etkin ve bağımsız yapı denetimiyle depremlerin yıkıcı sonuçlarını azaltmak mümkündür.”
MİLYONLARCA VATANDAŞ YAŞADIĞI BİNANIN GÜVENLİĞİNİ BİLMİYOR
Türkiye'deki yapı stokunun güvenliği konusunda eksiklikler bulunduğunu savunan oda yönetimi, ülke genelinde güncel ve kapsamlı bir yapı envanterinin hazırlanması gerektiğini bildirdi. Kamuoyuyla paylaşılmış kapsamlı bir yapı stoku envanterinin bulunmadığına dikkat çekilen açıklamada, milyonlarca vatandaşın yaşadığı binanın güvenli olup olmadığını bilmeden hayatını sürdürdüğü ifade edildi.
İmar afları ve yapılarda sonradan gerçekleştirilen müdahalelerin de yapı güvenliği açısından değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. Vatandaşların satın aldıkları, kiraladıkları veya içerisinde yaşadıkları binaların güvenlik durumunu öğrenebilmesinin temel bir hak olduğu vurgulandı.
Açıklamada, “Yaşadığımız binaların güvenli olup olmadığını öğrenmek için daha kaç deprem yaşamamız, daha kaç can kaybetmemiz gerekiyor?” sorusu yöneltildi. Güvenli yapılarda yaşamanın bir ayrıcalık değil, temel bir insan hakkı olduğu belirtilerek riskli yapıların tespit edilmesi ve bilimsel yöntemlerle güçlendirilmesi çağrısı yapıldı.
HER ŞANTİYEDE FİİLEN GÖREV YAPAN ŞEF İSTENİYOR
İnşaat mühendislerinin şantiye şefliği ve yapı denetimi alanında karşılaştığı sorunlar da açıklamanın önemli başlıkları arasında yer aldı. Şantiye şefliğinin yalnızca resmî bir görevlendirmeden ibaret olmaması gerektiği belirtilerek her şantiyede fiilen görev yapan bir şantiye şefinin bulunması talep edildi.
Aynı mühendisin birden fazla şantiyede görevlendirilmesine son verilmesi gerektiği ifade edilirken şantiye şeflerinin mesleki bağımsızlıklarının ve hukuki güvencelerinin sağlanması istendi. Yapı denetim hizmetlerinin de maliyet baskısından uzak, bağımsız ve kamu yararını esas alan bir yapıya kavuşturulması çağrısında bulunuldu.
DEPREM DAVALARINDA MÜHENDİSLERİN SORUMLULUĞU TARTIŞMASI
Açıklamada, özellikle depremlerin ardından yürütülen yargılamalarda mühendislerin sorumluluklarının belirlenmesine ilişkin sorunlara da değinildi. Mühendislerin hukuki ve cezai sorumluluklarının, fiilen yürüttükleri görevler, yetkiler, kusur durumları ve nedensellik ilişkisi dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Bu kapsamda bilimsel ve teknik yeterliliği güvence altına alınmış bir bilirkişilik sisteminin oluşturulması talep edildi. Ayrıca deprem davalarının değerlendirilmesi için uzmanlaşmış teknik ihtisas mahkemelerinin kurulması gerektiği ifade edildi.
MÜHENDİSLERİN 10 MADDELİK TALEBİ
TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Denizli Şubesi, açıklamasında çözüm bekleyen mesleki ve toplumsal sorunlara ilişkin taleplerini de sıraladı. Oda yönetiminin öne çıkardığı talepler şöyle:
- Mühendislerin mesleki sorumluluklarına uygun ücret ve güvenli çalışma koşullarına sahip olması.
- Kamuda liyakat esaslı istihdamın artırılması ve özlük haklarının iyileştirilmesi.
- Genç mühendisler için istihdam olanaklarının geliştirilmesi.
- Emekli mühendislerin aylıklarının iyileştirilmesi.
- Yetkin Mühendislik sisteminin yasal güvenceye kavuşturulması.
- Her şantiyede fiilen görev yapan bir şantiye şefinin bulunması.
- Bağımsız ve etkin yapı denetim sisteminin oluşturulması.
- Türkiye'nin yapı stoku envanterinin hazırlanması ve riskli yapıların belirlenmesi.
- Yapıların kullanım ömrü boyunca periyodik olarak denetlenmesi.
- Kadın mühendislerin istihdamda, ücretlerde ve mesleki ilerlemede eşit koşullara sahip olması.
“MÜHENDİSLERİN HAKLARINI SAVUNMAK, HALKIN YAŞAM HAKKINI SAVUNMAKTIR”
Mühendislerin mesleki sorunlarının toplumun güvenli yaşam hakkıyla doğrudan bağlantılı olduğu ifade edilen açıklamada, mesleki hakların korunmasının kamu yararı açısından önem taşıdığı belirtildi. Oda yönetimi, bu konudaki yaklaşımını şu sözlerle dile getirdi:
“Mühendislerin haklarını savunmak, halkın yaşam hakkını savunmaktır. Mühendislik emeğini korumak, kamu yararını korumaktır.”
TBMM VE BAKANLIKLARA SOMUT ADIM ÇAĞRISI
“Talebimiz Geleceğimiz” kampanyası kapsamında daha önce şantiyelerde, proje bürolarında, yapı denetim kuruluşlarında, kamu kurumlarında ve üniversitelerde çeşitli çalışmalar yürütüldüğü bildirildi. Mesleki sorunların ve çözüm önerilerinin ilgili kurumlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine iletildiği belirtilerek taleplerin karşılanması için somut adımlar atılması istendi.
Açıklamada Türkiye Büyük Millet Meclisi, ilgili bakanlıklar ve kamu kurumları mühendislerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve yapı güvenliğinin sağlanması konularında sorumluluk almaya davet edildi.
TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Denizli Şubesi 18. Dönem Yönetim Kurulu tarafından yapılan açıklama, mesleki hakların ve toplumun yaşam hakkının savunulmasına yönelik şu ifadelerle tamamlandı:
“Mesleğimizi savunacağız! Emeğimizi savunacağız! Halkımızın yaşam hakkını savunacağız! Kamu yararını savunacağız!”
